Take the 'A' train

Kickmap

New York, vrijdag xe2x80″ Er zijn weinig dingen mooier dan kaarten van de ondergrondse, grafisch gezien, bedoel ik. De beroemdste plattegrond op dat gebied is ongetwijfeld die van Londen. In 1933 bracht tekenaar Harry Beck de ondergrondse slingers van de tube terug tot een schematische voorstelling van horizontale, verticale en diagonale lijnen. Zijn kaart is de moeder aller underground maps.
Het mooie is dat een rexc3xabel existerende werkelijkheid op een virtuele manier wordt weergegeven, zeer overzichtelijk door het weglaten van overbodige informatie. Het gebruik van primaire en andere opvallende kleuren geeft de kaart van de Londense ondergrondse een mondrianeske kwaliteit. Let wel: Piet Mondriaan schilderde zijn Broadway Boogie Woogie, waarmee hij letterlijk verwees naar een stratenplan, pas in 1942-1943 xe2x80″ hier in New York waar ik het schilderij afgelopen week heb gezien in het MoMA. (Gek genoeg had Mondriaan geen oog voor de diagonaal die Broadway trekt door het rechthoekige stratenplan van Manhattan.)
Ik wil maar zeggen dat de tube map van Londen een kunstwerkje op zichzelf is.
Dat geldt ook voor de metrokaart van Parijs, maar niet voor de MTA New York City Subway Map (hieronder, aanklikken voor groter formaat). Honderd procent gebruiksvriendelijk is hij ook niet: je moet echt goed turen om te zien of bepaalde treinen bepaalde stations wel aan doen.
Subway_nycZelfs New Yorkers schijnen er moeite mee te hebben, al zouden zij natuurlijk wel de laatsten zijn om dat te erkennen.
In het onvolprezen Time Out New York (het nummer van vorige week) staat de kaart (zie hierboven) die ontwerper Eddie Jabbour op eigen houtje ontwierp en die behalve prettiger leesbaar, ook veel mooier is. Net als Harry Beck in 1933 in Londen heeft hij de ondergrondse realiteit in hoge mate geabstraheerd. Aan de andere kant is zijn kaart juist veel concreter. Hij laat zien dat de A-, de C- en de E-treinen verschillende grootheden zijn: de een een exprestrein, de ander een boemel en de derde een trein die zich gedurende een kort deel van de route in de, in dit geval blauwe, lijn voegt.
De nieuwe plattegrond verklaart de stad boven de grond bijna tot iets irrelevants, wat natuurlijk ook weer overdreven is.

2 gedachtes over “Take the 'A' train

  1. In NY lijkt me dat nu juist nog wel te pruimen. Hier in NL haat ik het, zeker als ik in de bouwmarkt loop en ik hoor dat vreselijke belgeschal op de achtergrond.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s